Dodano: 25.09.2024

Ziemniaki – przysmak jesienny

Dla wielu z nas, zwłaszcza żyjących w miastach, gdzie wszystkie produkty spożywcze są dostępne od ręki, kalendarz rolniczy nie ma większego znaczenia. Coraz więcej dietetyków zachęca jednak do powrotu do spożywania potraw sezonowych, kiedy poszczególne owoce i warzywa są najsmaczniejsze i zawierają najwięcej wartości odżywczych.

Ziemniaki możemy jeść przez cały rok, ale to we wrześniu i w październiku – czyli wczesną jesienią – trwają tzw. wykopki, czyli zbiory tej smacznej, odżywczej i wszechstronnej bulwy.

Choć ziemniaki uprawia się ją na całym świecie, dawniej wcale nie były tak powszechne. Roślina wywodzi się z Ameryki Południowej a do Europy zawitała w XVI wieku, wraz z epoką wielkiej kolonizacji. Ustalenie jej drogi z jednego kontynentu na drugi nie jest łatwe – Europejczycy prawdopodobnie zetknęli się z nimi pierwszy raz, gdy wyprawa Francisca Pizarra dotarła do północnej części Peru, ale wiadomo, że uprawa tej bulwy prowadzona była w tamtym regionie od czasów prehistorycznych. Botanicy europejscy opisali roślinę na przełomie XVI i XVII wieku i początkowo pełniła ona funkcję ozdobną, ale szybko zauważono, jak łatwo się ją uprawia. Bogactwo ziemniaków w skrobia przesądziło o upowszechnieniu bulwy w Europie, co w niektórych częściach Starego Kontynentu zarządzono odgórnie (np. w Prusach i carskiej Rosji w XVII wieku). [1,2]

Obecnie największe uprawy ziemniaków znajdują się w Chinach, Europie wschodniej i w Indiach. W samej Polsce rocznej zbiory ziemniaków sięgają 9 mln ton. [3]

Ziemniaki rosną na całym świecie i w ogromnej ilości gatunków, co sprzyja eksperymentom kulinarnym. My dzisiaj podpowiadamy, jak przyrządzić z nich smaczne kotlety.

Kotlety ziemniaczane (przepis na 15 kotletów)

500 g ugotowanych ziemniaków (typ: dowolne ziemniaki sałatkowe lub mączyste, najlepiej resztki ugotowane jeszcze poprzedniego dnia) – obrać, wystudzić i utłuc

1 jajko

50 g mąki pszennej

½ łyżeczki oregano

½ łyżeczki bazylii

1 łyżka drobno posiekanej, świeżej natki pietruszki

30 gramów drobno startego parmezanu

½ łyżeczki soli

szczypta pieprzu

Panierka:

1 jajko

100 gramów bułki tartej

10 gramów startego parmezanu

sól i pieprz

1. Do miski włóż ziemniaki, jajko, mąkę, czosnek, zioła, parmezan, sól i pieprz. Mieszaj i ugniataj aż uzyskasz kleistą masę.
2. Z masy ziemniaczanej uformuj kotlety i ułóż je blasze do pieczenia lub desce.
3. Przygotuj panierkę: w jednej głębokiej misce wymieszaj jajko z solą i pieprzem, w drugiej połącz parmezan z bułką tartą.
4. Zanurzaj kotlety najpierw w jajku, a następnie w bułce z parmezanem.
5. Kotlety smaż na średnim ogniu na odrobinie oliwy z oliwek lub masła klarowanego, przez 3-4 minuty z każdej strony.
6. Jeśli trzeba, odsącz kotlety na papierowym ręczniku. Podawaj ciepłe, z dużą ilością świeżych warzyw.

[1] J.G. Hawkes, J. Francisco-Ortega. The early history of the potato in Europe

[2] Jędrzej Kitowicz, O kartoflach, w: Opis obyczajów za panowania Augusta III

[3] FAOSTAT [online], www.fao.org